Beyaz Ekranın En Efsane 20 Yönetmen Müzisyen İkilisi

Son güncelleme: 9 Şubat 2014

Niye bilmiyoruz ama yaratıcı ortaklıkları seviyoruz. İki insanın bir araya gelip, ortaya muhteşem bir iş çıkarması, bu insanların bu ilişkilerini yıllarca sürdürmeleri hoşumuza gidiyor. Belki de sürekliliği sevmekten de ileri gelen bir keyif var o ortaklıkta. Yönetmen-oyuncu ilişkileri, yazar ikilileri, ne isterseniz.

Ama bunların arasında apayrı tuttuğumuz bir şey var: Sinemadaki yönetmen müzisyen ikilisi. Biri filmi çekiyor, diğeri ise yıllar sonra o filmi hatırlamamıza, o filmi izlerken hissettiklerimizi tekrar hissetmemizi sağlayacak zaman kapsüllerini yaratıyor. Aşağıda işte o muhteşem kombinasyonlardan bize göre en efsane 20’si duruyor. Uyaralım, çok acayip bir yolculuğa çıkıyor insan tüm hepsini dinleyince… Biz dinledik, oradan biliyoruz.

 

20. M. Night Shyamalan – James Newton Howard

Örnek Filmler: The Sixth Sense, Signs

http://www.youtube.com/watch?v=Pv2jDD1OP4M

Shyamalan’ın kariyeri sonradan düşüşe geçti, ama biz J.N. Howard ile ürettiği o “gergin, duygusal ve kafa karıştırıcı” havayı tekrar soluyabiliyoruz. Howard’ın parmağı Shyamalan’ın tüm filmlerinde vardı.

19. Sam Raimi – Joseph LoDuca

Örnek Filmler: Evil Dead, Army of Darkness

Raimi Spider-Man’de Danny Elfman ile çalışmayı tercih etti, ama bizce LoDuca ile olan işleri apayrıydı. LoDuca’nın Raimi’nin yapımcılığını üstlendiği Herkül ve Zeyna dizilerine de müzik yaptığını belirtelim.

18. David Lynch – Angelo Badalementi

Örnek Filmler: Blue Velvet, Mulholland Drive

http://www.youtube.com/watch?v=Xfj5ZF-ECII

Lynch’in en allak bullak eden filmlerinde hep Badalementi parmağı vardı. Bize göre Mulholland Drive’daki işi en efsanevisidir, ama Lynch’in görsel tonunu müzikal olarak herhangi bir filmde yakalaybilmek başlı başına bir iş.

17. James Cameron – James Horner

Örnek Filmler: Aliens, Titanic

James Horner, Aliens’ta tanıştığı James Cameron’un “Abi batan gemili film çekiyorum, duygusal, gelir misin?” teklifine evet demenin mükafatını gelmiş geçmiş en çok izlenen ilk iki filmin müziklerini yapan adam olmakla aldı: Avatar ve Titanic.

16. Tony Scott – Harry Gregson-Williams

Örnek Filmler: Enemy of the State, Spy Game

http://www.youtube.com/watch?v=Wb373nO7wM8

Oyun dünyasına Metal Gear Solid’in müziklerini yaparak katkısını bırakan Harry Gregson-Williams, Tony Scott ile Scott intihar edene dek hemen hemen her filmde çalıştı. Hep de Scott’ın o alametifarika heyecanını yansıtmayı başarmıştı.

15. David Fincher – Trent Reznor & Atticus Ross

Örnek Filmler: The Social Network, A Girl with the Dragon Tattoo

Bu daha yeni bir ortaklık… Ama çok epik bir şeye evrilmenin her işaretini veriyor. Daha dakika bir gol bir, Social Network’ten Oscar’la başladılar zaten. Bu arada “Başlıkta ikili demişsiniz ama bunlar üçlü” yorumuna daha şimdiden başlamış arkadaşı alabilir miyiz?

14. Danny Boyle – John Murphy

Örnek Filmler: 28 Days Later, Sunshine

Bir gün birkaç arkadaş toplandığımızda, içlerinden biri YouTube’da bir video açmıştı. 28 Gün Sonra’nın müziği çalıyor, bir surat çizime yavaşça zoom yapılıyordu. Dakikalarca bir şey olacak diye gerildik. Bir şey olmadı, ama o müzik “Geliyor” hissinin notalara dökülmüş haliydi zaten. Boyle ve Murphy çok iyi yakalamışlardı birbirlerini.

13. Paul Thomas Anderson – Jonny Greenwood

Örnek Filmler: There Will Be Blood, The Master

http://www.youtube.com/watch?v=VhbTLzs9Aow

Radiohead’in tüm müzikal kabiliyeti Thom Yorke’tan gelmiyor tabii ki, ama tüm kamuoyuna bu gerçeği ilan eden Jonny Greenwood’un PTA ile olan işbirliği oldu. Bu da henüz çok iyi ama… Ama devam etmesi gerek!

12. Sam Mendes – Thomas Newman

Örnek Filmler: American Beauty, Skyfall

Mendes bir poşetin havada uçuşmasının ne kadar güzel olabileceğini öne sürdü, buna bizi ikna eden ise Thomas Newman’dı. Mendes’in tüm filmlerini Thomas Newman süsledi, Skyfall da dahil. Oradaki işi de hakkı yenen soundtrack’lerdendi.

11. David Cronenberg – Howard Shore

Örnek Filmler: Videodrome, A History of Violence

http://www.youtube.com/watch?v=diHm3dK_5eg

Howard Shore’u pek çok efsanevi sinemacıya yazabilirdik, ama Cronenberg ile olan işbirlikleri o kadar uzun soluklu ve o kadar verimli ki, kendi başına bir liste olmayı bile hakediyor. Videdrome’dan, Şark Vaatlerine kadar.

 

10. Luc Besson – Eric Serra

Örnek Filmler: Leon, The Fifth Element

Besson ve Serra’da tüm kariyerini birbirine ayıranlardan. İyi ki de yapmışlar. Luc Besson gömlek değiştirir gibi janr değiştirdikçe yanında bu kadar uyumlu kalabilen bir müzisyen daha zor bulurdu. Serra notalarını uzaya çıkardı, taksiye bindirdi, suikast yaptırdı, aşık etti. Her şeye güzel gitti.

9. Christopher Nolan – Hans Zimmer

Örnek Filmler: The Dark Knight, Inception

Zimmer de Shore gibi, pek çok sinemacıya yazılabilir. Ama Nolan ile girdiği ortaklık daha uzun süreler devam edeceğe benziyor. Batman ile başlayıp, çizgi roman filmlerinde müzik nasıl yapılır gösterdiler, sonra Inception hayatımızda “DIINNNNN” efektini soktu. Şimdi de Interstellar, hadi hayırlısı…

8. Emir Kusturica – Goran Bregovic

Örnek Filmler: Time of the Gypsies, Arizona Dream

http://www.youtube.com/watch?v=VAY7eg8kc90

Goran Bregovic her sene ülkemize gelir, her sene de ülkemiz insanı sıkılmadan dinler onu. Hayatına Sırbistan’da bir progresif rock grubunda başlayan Bregovic’in Kusturica’yla ilişkisi ona küresel bir erişim tanıdı. Ne de haklı bir erişimdi bu be…

7. Alejandro Inarritu – Gustavo Santaolalla

Örnek Filmler: 21 Grams, Babel

Santaolalla-Inarritu ilişkisi de çok uzun sürdü, Inarittu’nun hemen hemen her işinde Santaolalla vardı. Santaolalla geçtiğimiz sene oyun dünyasına da adım attı, muhteşem Last of Us soundtrack’iyle. Adam soundtrack döşemeyi biliyor…

6. Hayao Miyazaki – Joe Hisaishi

Örnek Filmler: My Neighbor Totoro, Howl’s Moving Castle

http://www.youtube.com/watch?v=31nOaXSeqSo

Eğer gerçekten “her yaşa” hitap edecek bir film yapıyorsanız, müzik önemlidir. Çocukların büyüyünce üzerinden filmi anımsayacağı ve büyüklerin çocukluklarındaki ezgilere döneceği şarkılar yazmanız gerekir. Hisaishi bunun ihtisasını yaptı. İki dev usta, sayısız dev film ve film müziği…

5. Alfred Hitchcock – Bernard Herrmann

Örnek Filmler: Vertigo, Psycho

Hitchcock – Herrmann işbirliği bugün “korku müziği” saydığımız çoğu şeyi bizzat doğuran ortaklıktır. Onu bu kadar yukarıya almaktan ziyade şansımız yoktu. Herrmann Hitchcock’un neredeyse tüm filmlerinin müziğin iyaptı ama Psycho ve Vertigo’yla yaptığı şey akıl almazdı.

4. Tim Burton – Danny Elfman

Örnek Filmler: Batman, Edward Scissorhands

Bir filmin Tim Burton filmi olması için bazı gereksinimler vardır. Johnny Depp ve Helena Bonham Carter oyuncular kadrosunda bulunmalı, makyaj ve kostüm departmanına “Çıldırın gençler” direktifi verilemli, müziği de Danny Elfman yapmalıdır. Bu da istisnası az ilişkilerden.

3. Steven Spielberg – John Williams

Örnek Filmler: Jaws, Raiders of the Lost Ark

Geliyoruz bundan yüz sene sonra da hatırlanacağına emin olduğumuz işlere. John Williams, biz geek’lerin kutsal müzik bellediği çoğu şarkıyı yazdı: Duel of the Fates, Imperial March, Hedwig’s Theme, Superman Theme… ve Spielberg ile yaptkları Raiders of the Lost Ark müziği, Jurassic Park’ın tınıları, E.T.’nin naif ezgisi, Jaws’ın o öd koparan tonu. Steven Spielberg’i gelmiş geçmiş en başarılı yönetmenlerden biri yapan onun dokunuşuydu. Ne ödüle, ne olumlu eleştiriye doydu, ama çok daha fazlasını da hak ediyor.

2. Sergio Leone – Ennio Morricone

Örnek Filmler: A Fistful of Dollars, The Good and the Bad and the Ugly

Ömürleri boyunca beraber çalıştılar. Sergio Leone Western filmlerinin ne olacağına tek başına karar verdi bu süre zarfında, Morricone de Western müziklerinin ne olması gerektiğine. İkisinin de yazdığı kanun oldu, bugüne kadar da değişmedi. Hangi birini buraya koysak bilemedik, ama For A Few Dollars More müziğini gözü kapalı birine dinletsek kendini bir Sergio Leone filminde hisseder, ondan eminiz. Posta arabası kovalamacaları, tren baskınları, ölümcül düelloları ve yuvarlanan toz topaklarıyla…

1. Darren Aronofsky – Clint Mansell

Örnek Filmler: Requiem for a Dream, The Fountain

Aronofsky ve Mansell, 21. yüzyılın en unutulmaz, en dokunulmaz işlerini yaptılar beraber. Requiem for a Dream ile birlikte gelmiş geçmiş en popüler uyuşturucu filmini ve gelmiş geçmiş en popüler film müziğini yaptılar. Fountain’da müzik Hugh Jackman’dan da, Rachel Weisz’dan da daha baş roldeydi. Black Swan’da birlikte Çaykovski’yi yeniden yorumladılar. Yaptıkları her filmi neredeyse iki koldan birlikte yaptılar. Ve beraber yükseldiler. Aronosfky’nin ilk filmi, Mansell’in de müziğini yaptığı ilk filmdi. Şu an yine beraber çalışıyor olmaları, bizim için Noah’yı merakla bekleme sebebi. Aronosfky’nin görsel anlattığı hikâyeyi, Mansell işitsel anlatacak, biz de etkileneceğiz işte.