“Vur Kafasına Şamarı Düşssünler” – Size OYUN Satanlar, ARKADA Neler Çeviriyor; Okuyun!

Hatırlayan hatırlar, bundan birkaç ay kadar önce Aral, D&R, Bimeks, Teknosa, Vatan Bilgisayar ve benzeri birkaç çevrimiçi / fiziksel perakendeci Rekabet Kurulu tarafından soruşturma altına alınmıştı. Sebep, daha doğrusu yapılan itham, video oyunları ve minvali ürünlerin fiyatlarını dağıtımcı / perakendeci toptan anlaşarak ve iletişim içerisinde olarak sabitlendiğiydi. Ki az buçuk ekonomi bilenler de farkındadır zaten, fiyat sabitleme serbest pazar dahilinde tüketiciye yapabileceğiniz en kötü şeydir. Bu yüzden de Amerika’dan Zimbabwe’ye, pek çok liberal ekonomi ülkesinde yasaklanır ve devlet tarafından da denetlenir.

Bizde de bunu denetleyen bir Rekabet Kurulu var işte. Onun da Kasım 2016 tarihli konuyla ilgili aldığı gerekçeli karar tekrar internette dolaşmaya başladı. Gözünüzün önüne gizli gizli elden ele aktarılan bir USB belleği gelmesin. Baya açıktan resmi devlet sitesinde bulabileceğiniz bir gerekçeli karar bu. Linki şurada, vaktiniz olursa mutlaka okumanızı da tavsiye ederim. Biz, bir kayıt tutma eylemi olarak, buraya not düşmek istedik. Takriben on üçüncü sayfadan sonra Aral ve perakendeciler içerisindeki resmi yazışmalar giriyor karar metnine. Ondan sonra da işin şirazesi çok hızlı hızlı kayıyor.

Kayıt adına. Birkaç örnek:

(kalınlaştırmaları, vurgu adına, biz ekledik)

(ama içimiz kan ağlasa da tashih falan yapmadık. gözlerinizden şimdiden özür dileriz)

GOLD, ARAL’a Başka Firmadaki Düşük Fiyatların Hesabını Sorarken

“GOLD: Aşağı da [BİMEKS’in belirlediği] PES 2012 fiyatını görüyorsunuzdur umarım sizin saha da gezen ekibiniz var ya … bizim etiketlerimizi kontrol edip çok titiz bir şekilde resim çeken bu insert için müdahalenizi merakla bekliyorum bu tutumlarda ki samimiyetinizi görmek istiyorum bizi tehdit ettiğiniz gibi mal mı vermeyeceksiniz yada sizin ve yurt dışının net belirleyici kurallarından biri muhakkak geçerli olacaktır bundan şüphem yok art niyet aramama da gerek yoktur diye düşünmüyorum düşünmek istiyorum…

ARAL: […] Mailinden anladığım kadarıyla düşük fiyatla çıkarsan ürün vermem sözüme çok fazla takılmışsın. Bu bizim tüm noktalarımıza fiyat bozmamaları için yapmış olduğumuz satış taktiğidir ve en azından bu taktik sayesinde ürün çıkış tarihinde fiyat bozulmamıştır. Hiçbir noktamıza şimdiye kadar düşük fiyatla çıkmış olduğu insert için daha sonra başka ürün vermeme gibi bir durumumuz olmamıştır, çalışmamızı bitirmemişizdir. Sadece o insert tarihi boyunca ekstra ürün gönderilmeme kararı alınmıştır. … Biz de sabahki insertü hayretle karşıladık, sizlerde takdir edersinizki böyle bir fiyat bizim alış fiyatımızın bile çok altındadır. Böyle bir inserte destek vermemiz veya onaylamamız mümkün değildir”

 

D&R ARAL’dan Başka Firmaların Belirlediği Düşük Fiyatlara Müdahale Etmesini İsterken

“DR: Adana Media Markt Call of Duty fiyatları: Satış fiyatı Call of Duty Modern Warfare 3PC -129TL, Satış fiyatı: Call of Duty Modern Warfare 3 PS3 159 TL.

ARAL: Adana mağazasıyla görüştük. Yanlışlıkla o fiyattan çıkmışlar ama düzeltmişler sistemlerinde.

DR: Ataköy Plus Over Game fiyatları da düzelttirebilir misiniz? PS3-190 TL PC-150TL satıyorlar.

ARAL: Oyunların fiyatları normal üzerinde fiyat etiketi var. Sadece Over Game kart olanlara %5 indirim yapıyorlar. Adana Media Markt’da sistemde fiyatları düzelttirdik.”

 

BİMEKS ARAL’dan Rakip Firmaların Fiyat Bozmaları İçin Hesap Sorarken

“BİMEKS: … Ayrıca durup dururken pazarda fiyat bozulması gibi aksiyonları da pazarlama planlıyorsa, biz direkt olarak onlarla bu pazarlıkları yürütelim.

ARAL:… Piyasadaki fiyat bozmayla ilgili senin yapmış olduğun kampanyalarda (tüm ürünlerde %20 ve %30) pazarlamamız ne rol aldıysa diğer firmalarda da o kadar rol almıştır. … Biz tüm firmalara eşit mesafedeyiz ki bunun için yıllardır herkes ile sorunsuz çalışıyoruz.

BİMEKS: Aşağıdaki resimlerde her firmaya ne kadar eşit olduğunuz ortada… […] DR tam desteksiz ve zararına olacak şekilde %55 indirimle satıyor. […] Teknosa bir adım ileri gidiyor ve tüm Aral oyunlarında %45 e varan indirimler diye insert çıkıp, üç tane oyunu da fiyatını bozup, duruyor. Ve biz o kampanyada yinede gazete ilanına herhangi bir Top oyununun fiyatının bozulduğunu duyurmamak için ayrıca özen gösterdik.”

 

VATAN, Aral’dan Hem Kendi Hem De Rakip Firmaların Fiyatlarını Sabitlemesini İsterken

“VATAN: PS4 oyunları için kırmızı işaretli olan TEKNOSA, GOLD, HIZLIAL, Mediamark fiyatları oldukça düşük. Benim satış kaybetmeme neden oluyor. Acil fiyatların düzeltilmesini sağlarmısın. Ayrıca, Aral kendi sitenizde de fiyatlarınızı ACİL’en düzeltmelisiniz. Bize rakip olmamanız gerekir. Sizin sitenizde bu fiyatlar olduğu sürece piyasadaki fiyatları düzeltirmenizde mümkün olmayacaktır.”

KLİKSA, Fiyat Sabitlemenin Olurunu Sorarken

“KLİKSA: Abi selam, Hepsiburada’da 199 TL’den satılıyor GTA V PS4 versiyonu bizde bu fiyata inebilir miyiz?

ARAL: Fiyatını düzelttiriyoruz. Bilgin olsun.

 

Ve GOLD, Seviyenin Ne Civarda Olduğunu Tartışmasız Bir Şekilde Cümle Aleme Gösterirken

“ARAL: Xbox ve Xbox one fifa 15lerin fiyatını web sayfanızda düzeltebilir misiniz?

GOLD: Başta hepsiburada olmak üzere agresif fiyatlar var. Biz düzeltiyoruz şimdi. Lütfen onlara da müdahale eder misiniz?

ARAL: Müdahale ediliyor.

GOLD: Vur kafasına şamarı düşsünler…”

 

Şaka değil. Bu gerçekten yaşanmış bir yazışma. Bakın, farkındayız. Aral üzerinden işliyor biraz muhabbet. Böyle olması da kabahat değil. Zira ortada gerçekten bir suç var. Aral bu suçu işlemiş. 4054 sayılı kanunun 4. maddesini ihlal ettiğine kanaat getirilmiş. Alınmış yani bu karar.

Ama daha da önemlisi, perakendeci tarafındaki korkunç tablo. Aral burada mega-perakendeciler arasında kalmış bir oyun hamuru kıvamında. Bütün bu kolüzyon esnasında aracılık görevi kilitlenmiş kendisine. Ben okurken, belki de çok uzun zamandır Aral’ın tekelinin piyasayı nasıl etkilediğinin epey bilincinde olan bir insan olarak, Aral’dan ziyade perakendecilere öfkelenirken buldum kendimi. Aral bir süredir video oyun camiasında mimli. O yüzden de kimse D&R’a karşı ayaklanmıyor; ama Aral’a karşı haklı bilenen bir kitle var. Ondan yöne gelen “neden?” sorusunu da biz sormayalım artık, Aral’ın PR ekibi düşünsün.

Peki nihai durum ne? Bütün bundan çıkartmamız gereken ders ne?

Ben açıktan söyleyeyim: Bence bundan sonra hiçbirimiz Türkiye’nin hiçbir yöresinden, hiçbir perakende zincir mağazadan oyun almayalım.

Almayalım. Yeğenimize hediye, eşimize jest olarak bile gidip almayalım. Gerçekten. Hakim lisan, hakim iş yapma mantığı bu şekilde zira. Milletin Total War hayranlarına özel duyuruyla yaptığı 6 TL’lik indirimin battığı zihniyet satıyor size bu oyunları. On sene önce olsa “Hadi firmalarla konuşalım, el ele tutuşalım, daha iyi geleceklere” derdim belki, ama şimdi… ne gerek var? Sanki mecbur muyuz yani oyun edinmek için perakendeye?

Humble Monthly Bundle var. PlayStation Plus  var. Games with Gold var. GoG’u var bunun ya. Gidin Steam’den, PlayStation Network’ten, Xbox Marketplace’ten, eShop’tan falan alın oyunları. Kutu kutu dizmek isterseniz internetten edinin, zaten ikinci el fiyatları kur farkına ragmen bizden ucuza geliyor. Gidip fiilen almak isterseniz de illa ki vardır Yazıcıoğlu tarzı bir yer yakınlarınızda. Ne olursa olsun, en azından Yazıcıoğlu’ndaki esnaf Halil abi gidip karşı dükkana “Hayati sen niye o PES’i 70 liradan satıyosun kardeşim batıracak mısın sen beni” diye bağırdığında bunu meydanda yapıyor.

Bu kararı vermeden önce de bir soru sorun kendinize. Eğer geçmiş tecrübelerinizden, biliyorsanız iş dünyasından yola çıkarsanız daha çabuk cevaplanacaktır: Kasım 2016’da bu karar çıkmış, değil mi? Beş ay geçmiş. Ben yüzde yüz eminim ki, beş ay boyunca çok muntazam ilerlemiştir her şey. Hatta ileri gidiyorum, bu son beş ayda kötü yönde yaprak kalkmadığına eminim. Peki bugün, karardan beş ay sonra, durumun karar öncesi hâline dönmüş olmasının ihtimali yüzde kaçtır?

Bence epey yüksek olduğu için: Kurtuluş dijital, kurtuluş spot.