8 Maddede Star Wars’ın UNUTULMAZ ÖLÜMLERİ Ve Bu Ölümlerin Anlamları

Son güncelleme: 22 Ocak 2020

Yazan: Deniz Gizem

1. Jabba the Hutt

Jabba’nın ölümü, hikayeye kattığı şeyden ziyade, taşıdığı anlam açısından önemli. Jabba, sümüklü, şişko bir mafya ve serinin son filmi olan Return of the Jedi’da Leia’yı kölesi yapıp; Luke, Han ve diğer asileri Sarlacc’a yem etmek istiyordu. Ölümü Leia tarafındandı ve Leia’yı canlandıran Carrie Fisher’ın da şahsen sevdiği bir andı; çünkü kadının, kendisini köle yapan canavarı yenip özgürlüğe kavuşması ile ilgiliydi. Carrie Fisher’ın sözleriyle; Leia, köle kostümünü zorla giymişti, kendisi bir mahkumdu ve boynundaki o zincirle, köle olduğunu ve başkasına ait olduğunu belirleyen o şeyle, o koca sümüğü boğdu. Kendisini zincirleyen şeyden, onun silahıyla kurtuldu ve dönemindeki kadın karakterler açısından bu büyük bir olaydı.

 

2. Qui-Gon Jinn

Anakin’i küçük bir çocukken yanına alıp Padawan’ı yapan Qui-Gon’un ölümü, hem çocuk Anakin’in baba figürünü kaybetmesi açısından; hem de yeni eğitmeninin Obi-Wan olması dolayısıyla önem taşımaktadır. Obi-Wan’ın aksine Qui-Gon, eğer yaşasaydı belki de Anakin böylesine öfke dolu olmayacaktı ve hiçbir zaman Darth Vader’a dönüşmeyecekti. Çünkü o da Anakin gibi Jedi Konseyi tarafından pek hoş görülen biri değildi ve sıradışı yöntemlere sahipti. Yeni eğitmeni Obi-Wan ise, tıpkı Yoda ve Mace Windu gibi Anakin’in potansiyelini takmamıştı ve sıradan biriymiş gibi davranmışlardı. Nitekim bu, Anakin’in Jedi’lardan soğuyup, karanlık tarafa ait düşüncelere sahip olmasının başlangıcıydı.

 

3. Shmi Skywalker

Shmi’nin ölümü, oğlu Anakin’in psikolojisi ve öykünün gidişatı açısından kilit bir öneme sahiptir. Shmi de aynı Anakin’in geçmişte olduğu gibi bir köleydi ve Anakin, Qui-Gon’un padawanı olup Tattooine’den ayrıldığında yalnız kalmıştı. Anakin, Jedi olunca geri dönüp annesini azad edeceğine dair söz vermiştir. Eğitimi sırasında annesinin ölümüyle ilgili gördüğü önseziler, serinin 2.filmi Attack of the Clones’ ta onun Tattooine’e gitmesine neden oldu.

Apar topar Tattooine’e gittiğinde annesinin Cliegg Lars tarafından azad edilip onunla evlendiğini ve mutlu olduğunu fakat Tuskenlar tarafından kaçırıldığını öğrendi ve öfkeyle onu aramaya koyuldu. Annesi, Tuskenlar tarafından epey hırpalanmıştı ve annesini o şekilde gören Anakin, intikamını Tusken kıyımıyla aldı. Annesinin ölümüne bu şekilde şahit olmak (önsezilerini doğrulayan bir şekilde) onun karanlık tarafa yolculuğundaki ilk adımıydı. Çünkü Shmi, onun Jedi’ların kimseye bağlanmama felsefesine ters düşen, bağımlı olduğu bireydi. Annesini kaybetme korkusu, öfkeye dönüştü ve Anakin intikam acısıyla ilk ölümünü gerçekleştirdi.

 

4. Padme Amidala & Anakin Skywalker

Aynı Shmi’de olduğu gibi Anakin, Padmé’nin ölümünü önsezileri aracılığıyla görmüştü ve bu yüzden ölümü alt etme arayışlarına girip, karanlık tarafa teslim olmuştu. Fakat Padmé’nin ölümü biraz ucu açık bir konu çünkü kimisi gerçekten ‘yaşama isteğini kaybettiği’ için öldüğünü düşünürken kimisi, Palpatine’in onu Güç (Force) ile öldürüp, yaşama enerjisini ölmekte olan (yanmış ve uzuvları kopmuş) Anakin’e aktardığını düşünüyor. Ben de 2. Teoriyi savunanlardanım. Zira Padmé, kalp acısından ölemeyecek kadar güçlü bir kadın portresi çiziyordu seri boyunca.

Öyle ki, Anakin’in “Force Choke”’undan dolayı karnındaki ikizler bile zarar görmediyse fiziksel açıdan da ölmesini gerektirecek bir ölüm söz konusu değil. Peki bu, karakter için ne ifade ediyor? Makineleştikten sonra Anakin’in sorduğu ilk soru “Padme nerede? Güvende mi?” olmuş, sinsi Palpatine’in cevabı ise “Korkarım, öfke anında onu öldürdün” şeklindeydi, hatırladınız mı? Bu da döngüyü tamamlamıştı, Anakin artık Darth Vader olmuştu.

Korkusu öfkeye, öfkesi nefrete, nefreti de acıya dönüştü (hem gerçek anlamda fiziksel acı hem de metaforik anlamda sevdiklerinin kaybıyla). Eğer ki gerçekten George Lucas olayı bu şekilde düşünmüşse ve Padmé’nin ölümü, Palpatine’in planlarından biriyse; bu olay, Anakin’in Darth Vader olma yolundaki, deyim yerindeyse, bardağı taşıran son damladır. Padmé’nin ölümüyle, Anakin Skywalker da ölmüştür ve yerini Darth Vader almıştır.

5. Obi-Wan Kenobi

Luke’un akıl hocası olan “Ben Kenobi”’nin ölümü, dramatik değildi. Vader’ın zalimliğini göstermenin ötesinde, Force’un yüceliğini de gösteriyordu. Luke’un öyküsü olan orijinal üçlemede karakterin gelişimi açısından önemliydi. Öncelikle Ben Kenobi ölmemişti, Güç’e dönüşmüştü. Bu bize filmin felsefesi açısından minik bilgiler sunuyordu. Güç’te ustaysan; ölümü bile alt edebilirdin, ölümsüz olurdun yani. Ki hatırlayın, Anakin’in karanlık tarafa geçme nedenlerinden biri de ölümü engellemekti. Buradan anlıyoruz ki ölüm, Güç’ün aydınlık tarafıyla da alt edilebilirdi. Ayrıca, akıl hocasını kaybetmesi, Luke’un yeni bir eğitmene ihtiyaç duymasına neden oldu, bu da hepimizin bayıldığı küçük, yeşil bilge idi.

 

6. Yoda

Yoda, Return of the Jedi’da öldüğünde 900 yaşındaydı. Huzur içinde uykusunda öldü diyebiliriz. Onun ölümü, Luke’un harekete geçip babası Vader’la yüzleşmesi için kilittir; zira Yoda ölmeden önce ona bu görevi verip ancak o zaman Jedi eğitiminin bir anlamı olacağını söylemiştir. Yoda’ya göre Güç’e dengeyi getirecek kişi Luke’tu (tamamıyla yanlış değil ama Luke, özneden çok, bu yolda bulunan bir nesneydi). Luke’un kimlik arayışı öyküsünde (ki bence orijinal üçleme bunun üzerinedir), Yoda onun bilge yol göstericisidir ve sözleriyle biz seyircilere bile belli dönemlerde yol göstermiştir.

Luke:“I don’t believe it.”

Yoda:“That’s why you fail.”

 

7. Han Solo

Han, serinin ikonik karakterlerindendi, adeta bir uzay kovboyuydu. Onun ölümü, oğlunun karanlık tarafa geçişini tamamlayan olaydır fakat Anakin& Shmi gibi değil. Zira bu öyküde Ben/ Kylo Ren, babasını kendi öldürmüştür; bu da kendi içindeki çelişkiye son verip karanlığı benimsemesine yardım etmiştir. Her ne kadar Han’ın geri döneceğine dair söylentiler dolaşsa da Solo “Force Sensitive” olmadığı için bu Star Wars evrenine aykırıdır ve dönerse bu George Lucas’a bir ihanettir. Ayrıca Harrison Ford’un, karakterden bıktığı için buna sıcak bakacağını sanmıyorum.

 

8. Emperor Palpatine & Darth Vader

Bu iki ölümü beraber ele alma sebebim, birbirleriyle bağlantılı olduğunu düşünmem. Palpatine’in ölümü; İmparatorluk’un çöküşü ve Güç’e dengenin gelmesi açısından önemlidir. Peki Güç’e dengeyi getiren kimdir? Çok bilmiş Jedi Konseyi’nin tahminlerinin aksine (her ne kadar ilk başta Anakin olduğuna inansalar da, daha sonra fikir değiştirmişlerdir), yine Darth Vader’ın kendisi, Anakin Skywalker’dır.

İmparator, bazı teorilere göre Anakin’in Darth Vader’a dönüşme sürecinde ona Güç’le yaşam veren bir Sith’tir. Dolayısıyla İmparator ölünce Vader da ölmüştür, çünkü yaşamasını sağlayan kaynak yok olmuştur. Bunu kanıtlayan sözlerden biriyse, Vader kızarmış patates olmuşken oğlu Luke’a “Benim için artık çok geç, oğlum” demesidir. Nitekim, İmparator’dan dakikalar sonra kendisi de ‘Güç’e karışmıştır’.

Bu da, ölmeden yaptığı son şeyin (oğlunu kurtarmak ve İmparator’u öldürüp Güç’e dengeyi getirmek) onu aydınlığa götürmesiyle açıklanabilir. Anakin’in bir döngüsü vardır. Bir köleyken padawan olması, daha sonra güçlü bir Jedi şövalyesi oluşu, içinde yaşadığı karanlık/ aydınlık çatışması, korkuları olan biriyken KORKU’ya dönüşmesi; tüm galaksinin korktuğu birine dönüşmesi, daha sonra ardında bıraktığı soyu; Luke, sayesinde Güç’e dengeyi getirmesi ve aydınlık tarafla Güç’e karışması… Bu döngü böylelikle tamamlanmış olur. Artık bir efsane bitmiştir ve yeni öykülere yer açmıştır.