18 Latin Amerika Ülkesinden Kanınızı Kaynatacak 18 Rock Şarkısı

Hazır Dünya Kupası bahanesiyle tüm dünya Brezilya kültürüyle yıkanmaya hazırlanırken, hazır yaz gelmiş kanlar da kaynamaya hazırken; Geekyapar olarak oturduk ve dedik ki, standart şarkı listelerimizin dışına çıkalım biraz. Bilindik Anglo-Sakson grupların bilindik şarkıları yerine gözümüzü komple güzel kıta Güney Amerika’ya ve onun Latin Amerika kültürüne çevirelim. En karanlık günde bile odanızda sıcak bir güneş doğurtacak, en soğuk akşamda bile kanınızı kaynatacak şarkıları koyduk buraya. Latin Amerika kültürünü oluşturan 18 ülkeyi aldık, her ülkeden müziğin en evrensel hali olan rock türünde birer şarkı seçtik. Bazıları yerel kültürle çok iç içeydi, bazıları ise uluslararası trendleri kendi ülkesine yedirip çıkmıştı karşımıza.

Şimdi soru şu: Siz bir dünya turuna hazır mısınız?

Buyurun!

 

1. Soda Stereo – De Musica Ligera [Arjantin]

http://www.youtube.com/watch?v=IibXYWSBpZw

Alfabetik listeye hâliyle Arjantin’den başlıyoruz. Wikipedia’nın tanımıyla, “en önemli ve etkili Iberoamerikalı gruplardan biri olan” Soda Stereo’nun gerçekten de namı, şanı tartışılmaz. 1982’de kurulan grup, MTV Latin Amerika’nın da ilk “Efsane” ödülünü almaya layık görülmüş, De Musica Ligera’nın içinde olduğu Cancion Animal albümü de pek çok site tarafından gelmiş geçmiş en iyi Latin Amerika rock albümleri arasında zirve civarlarında listelenmişti. Tartışacak halimiz yok, koyduk direkt Soda Stereo’yu listenin başına.

 

2. Os Mutantes – Bat Macumba [Brezilya]

http://www.youtube.com/watch?v=3XPEBXaB0U0

Psychedelic Rock’ın tüm dünyayı etkisi altına aldığı 60’lı yıllarda kurulan Os Mutantes sonra bir ara dağıldı, tekrar birleşti, turnelere çıktı. 60’ların Tropicalia akımına dahil gösterilen Os Mutantes tipik bir psychedelic rock grubuydu, ama yadsınamaz da bir Brezilya damarları vardı. Şarkıyı dinleyin, perküsyonlara kulak verin anlayacaksınız zaten. Hem tanıdık, hem de değişik!

 

3. Transporte Urbano – La Barricada [Dominik Cumhuriyeti]

“Dominik Rock’ının babası” sayılan Dominikli bestekar Luis Dias tarafından kurulan Transporte Urbano, pek çok müzik alimi tarafından ilk gerçek Dominik rock grubu olarak adlandırılır. Bir yandan harbi yerel müzik yaparken, öte yandan da otoriteleri rahatsız etmeye yetecek bir rock da yapıyorlardı.

 

4. Caceria de Lagartos – Vuelve La Alegria [Ekvator]

Ekvator’da rock müziğin hikayesini okuduğunuzda çok net bir şeyi fark ediyorsunuz; rock n’ roll aşağı yukarı her ülkede aynı tecrübeden geçmek zorunda kalmış. Aynı bizde olduğu gibi, Ekvator’da da rock uzun bir süre ayıplanmış ana akım medya tarafından. Tabii en sonunda çarklar dönmüş her zaman olduğu gibi. Caceria de Lagartos ana akımın kabullendiği rock gruplarından. O kadar ki, Ekvatorlu Kızılhaç’la birlikte sağlık kampanyaları dahi yürütmüşler. Rock müziğin öyküsü hep aynı arkadaş, önce dışla, sonra da kabullen; yardım dilen…

 

5. Los Vikings – Y En Cambio Tu [El Salvador]

Rock müzik deyince, işin içine sadece alternatif rock grupları girmiyor biliyorsunuz değil mi? Bunun bir de eski tanımı var, saf, klasik rock diye bilinen. İşte Los Vikings aynen bu tanımın gereksinimlerini karşılıyor. 1965’te Usulutan, El Salvador’da kurulan grubu dinleyince insanın aklı bir yandan 50’lerin Amerikan rock dünyasına, bir yandan da Latin Amerika kültürüne gidiyor hakikaten.

 

6. Bohemia Suburbana – Peces e Iguanas [Guetamala]

1992’de kurulan Guetemala’lı grup Bohemia Suburbana ile ilgili müsaadenizle ilk önce bir şeyi kabul edelim: Grubun ismi çok havalı be! Alternatif rock diye tanımlayabileceğimiz bir müzik yapan Bohemia Suburbana şanını Amerikan kıtalarının yukarısına, Birleşik Devletler’e de taşıyabilmiş nadir gruplardan. Kuruluşunun on sekizinci senelerinde Grammy ödülüne aday gösterilmiş olmaları da uzun ömürlerinin kanıtıdır.

 

7. Sueno Digviana – Un Poquito [Honduras]

Honduras Latin Amerika müziği kadar, Karayiplerin de kültüründen müzikal olarak etkilenmiş bir ülke. O yüzden çoğunluğu Tegucigalpa bazlı rock gruplarında da hem Latin Amerika ezgileri, hem de Karayiplerden esen reggae/reggaeton etkileri sezmek mümkün. Sueno Digviana’nın Un Poquino şarkısı da bu iki etkiyi de hafiften almış bünyesine. Hakikaten apayrı güzel bir şarkı be!

 

8. Buena Vista Social Club – Chan Chan [Küba]

http://www.youtube.com/watch?v=tnFfKbxIHD0

1997’de ıkan Buena Vista Social Club albümü, Küba’nın aynı isimli popüler müzik ve dans kulübünden adını alır. 90’larda, 50 senelik bir ihtişamın ardından kapanan kulüp Kübalı müzisyen Juan de Marcos Gonzalez’i anısına bir albüm yapmaya iter. Gonzalez Kübalı yerel müzisyenleri toplayıp, muhteşem bir kompilasyon albüm çıkartır ortaya. Chan Chan da kuvvetle muhtemel bu albümün en ünlü işidir. Dinleyin, tanıdık geldiğini ister istemez fark edeceksiniz.

 

9. Los Speakers – La Casa del sol Naciente [Kolombiya]

House of the Rising Sun’ı illa ki onlarca farklı gruptan dinlemişsinizdir. Animals, Muse, Frijid Pink, Dolly Parton… Ama inanın, Bogota’lı Los Speakers’ınki gibisini dinlememişsinizdir. Öylesine yakışmış ki İspanyol lisanına ve kültürüne şarkı; birine “abi şarkının asıl versiyonu bu, İngilizce olanlar hep cover” deseniz inanır. O derece, cidden… Çok yaşa Los Speakers.

10. Santana – Maria Maria [Meksika]

Meksika, Birleşik Devletler’e yakınlığı sağ olsun yurt dışında baya görünürlüğü yüksek ve çeşitliliği bilinen bir müzik kültürüne sahip. Ama eğer “Meksika” ve “Latin Amerika Rock” terimlerini aynı cümle içinde kullanacaksak Santana’dan ileri gitmemiz ayıbın dik alası olur. Eğer bugün burada oturup Latin Amerika rock şarkıları listesi yapıyorsak, kabul etmek gerekir ki bunda Santana’nın payı devasadır.

 

11. Duo Guardabarranco – Dias de Amar [Nikaragua]

İki kardeşin el ele grup kurması görülmemiş şey değildir dünya müziğinde. Ama Duo Guardabarranco kadar etkili olabilmiş kardeş grupları nadir bulunur. Neredeyse otuz sene boyunca aktif kalan ikili, Nicaragua’nın sesi olmuşlardır bir noktada. Sözleriniz ve müziğiniz bu kadar samimi, naif olunca, duyurmanız çok zor olmaz bazen.

 

12. Los Rabanes – Perfidia [Panama]

Ülkemize vakti zamanında Athena ile ucundan kıyısından giren ska müzik, Latin Amerika’da çok yaygındır aslında. Bu eğilimin en güzel örneği olarak da Orta Amerika bölgesinden bir Grammy kazanan ilk rock grubu olan Los Rabanes’i seçelim, listeye koyalım dedik. Şarkıyı dinleyince insan ska’nın neden Latin Amerika’da çok popüler olduğunu anlıyor hakikaten. Çok yakışıyor be!

 

13. Revolber – Chica Tutuka [Paraguay]

http://www.youtube.com/watch?v=grDQJtY1TLA

Listemizdeki nispeten en yeni gruplardan olan Revolber, 1999’da Paraguay’da kurulmuş. Presidente Franco şehrinden gelen grup, aslında 90’ların sonunda tüm dünyada yayılmış banliyö gençleri müziğinin Latin Amerika ritmleriyle birleşmiş hâli aslında. Gittikça küreselleşen dünyaya kanıt mı arıyorsunuz? 2000’ler başları rock müzik eğilimlerini bünyesinde taşıyan bu grup bir Woodstock konserini izledikten sonra etkilenen bir grup arkadaş tarafından kurulmuş, ismini de Beatles’ın bir albümünden almış. İç içeyiz artık be.

 

14. Dolores Delirio – Aprendizaje [Peru]

http://www.youtube.com/watch?v=qI62rLDvOzQ

1994’te kurulan Dolores Delirio, seneler içerisinde çok tür değiştirmiş; belirli bir kalitenin üzerindeki her grup gibi sound’ını albümden albüme çeşitlendirebilmiş gruplardan biri. Buraya koyduğumuz Aprendizaje şarkıları ise alt yapı ve vokal itibariyle en çok post-punk’ın gothic rock ile birleşmesi olarak tanımlayabileceğimiz bir yerde. Çok güzel mi, çok güzel; orası ayrı…

 

15. Fiel A La Vega – Con Cada Amanecer [Porto Riko]

http://www.youtube.com/watch?v=ueYzbC-0IWM

Eğer bu dakikaya kadar Latin Amerika rock müziğine aşık olmadıysanız, sizin için bardağı taşıran son damla kuvvetle muhtemel Fiel A La Vega olacak. Wikipedia’ya sorduğunuzda türü için “Rock en Espanol” diyor Fiel a la Vega’nın. Ama bize sorarsanız kendilerini sağda solda “güzel müzik grubu” olarak tanıtabilirler. Tito Auger, Ricky Laureano, Jorge Arraiza ve Pedro Arraiza; hepinizi tek tek öpüyorum, ne güzel şarkılar yapıyorsunuz siz öyle?

 

16. Los Ramblers – El Rock Del Mundial [Şili]

http://www.youtube.com/watch?v=tEd978OF9zg

Madem meseleye Brezilya’daki Dünya Kupası ile girdik, o zaman Şili’de düzenlenen 1962 Dünya Kupası’nın resmi şarkısına da selam çakalım. Los Ramblers’ın yaptığı şarkı, Şili’nin “Nueva Ola” kültürünün ilk ticari başarısına tekabül eder. İddia ediyorum, eğer hem Latin Amerika müziğini, hem de 1950’lerin rockabilly müziğini seviyorsanız, kendinizi bu şarkıya kaptırmış bir şekilde bulacaksınız. Kaçarı yok.

 

17. King Chango – Confesion [Venezuela]

http://www.youtube.com/watch?v=01EQBi4yICc

New York’ta çıkış yapan ve orada tanınan King Chango’nun bu şarkısını sevmiyorsanız, ya içinizde bir şeyler kurumuş kalmıştır; ya da en yakın zamanda kulaklığınızı değiştirmeniz gerektirmektedir. Başlıktaki kan kaynamasını sadece bu şarkı bile tek başına yaratabilir. İnsanın hareketlenesi, dans edesi, kopa kopa ilerleyesi geliyor arkadaşım!

 

18. La Vela Puerca – Zafar [Uruguay]

1995’te kurulan ve hemen hemen her Latin Amerikalı rock grubu gibi, biraz ska, biraz punk etkileriyle doğan La Vela Puerca; yine her Latin Amerikalı rock grubu gibi kendi kültürülerini de alıp müziklerinin tam ortasına taşımıştır. Her Latin Amerikalı rock grubu gibi, siyasi alt metinleri de vardır. Ve hazır listenin sonundayken söyleyelim ve içimizden atalım, şu listedeki her grup/şarkı gibi, bazen bilmediğiniz taşın altına bakmanın çok hoş sürprizlere gebe olduğuna kanıttır.

Keşfedin sevgili Geekyapar’lar. Size söz, biz hayatımızın sonuna kadar bilmediğimiz kültürlerin müziklerini, filmlerini, kitaplarını sizle keşfetmeye varız!