Çizgi Romanlarda X vs Y Meselesi: Kim, Kimi Nasıl Yenebilir?

Son güncelleme: 9 Mayıs 2014

Giriş

Çizgi roman fanatikleri sıklıkla farklı platformlarda, karakterleri karşılaştırmaya bayılırlar. Bir noktada bu beklentileri kabul eden firmalar da yakın zaman eserlerinde, kahramanları birbirlerine karşı kapıştırmaya başladı.

Bu yüzden “kim yener?” “Batman hazırlanınca herkesi gerçekten dövebilir mi?”  “İyi de Superman büyüye güçsüz, Thor`un çekici büyülü” vs. türünde binlerce tartışma görüyoruz. Gerçekte dövüşseler kim kazanır?

Bu noktada kabul edilmesi gereken bazı kıstaslar var. Bunların en önemlisi şüphesiz şudur ve bu tür tartışmalarda kesinlikle akıldan çıkarılmaması gerekir :

“Hikaye gereği, hangi karakterin kazanması istendiyse o karakter kazanır.”

Yani o sayıda, Wolverine Sabertooth`u yendiğinde hikaye yerine oturacaksa o kazanır. Yenilmesi gerekiyorsa, yenilir. Zira yazarlar, yarattıkları hikaye taslağını izlerler ve bu taslağın içinde gerçekleşmesi gereken olaylar sırasıyla karşımıza çıkar.

Örneğin Batman: Hush (Şşşşt ismiyle Türkçe`ye çevrildi) serisinde, Batman ciddi bir ön hazırlıktan sonra Metropolis`e gelir ve iyi planlama, doğru ekipman ve iyi bir zamanlama ile Superman`i canından bezdirir. Normalde, Superman`den tek bir vuruş alsa bırakın sakatlanmayı yada yaralanmayı paramparça olacak yada diğer kıtaya yolanacak kadar güç farklarına rağmen hikaye içinde direnebilmesi ve Ivy`nin kontrolünden çıkaracak kadar Superman`i oyalayabilmesi gerektiği için yenmiş sayılır. Yine aynı Batman, JLA serilerinde bütün karakterlerin (Superman, Wonder Woman, Flash, Green Lantern vs..) 1`e 1`de yenildikleri Marslılardan dört tanesini birden rahatlıkla haklar.

Bunun sebebi, yazarların JLA`nin yenildiğini düşünmemizi sağlayıp en umutsuz anda, en güçsüz karakterin yarattığı farklılık sayesinde kazanmasını istemeleridir. Nihayetinde Batman, düşmanlarının Marslı olduğunu ilk çözen kişi olur ve ateşe olan zayıflıklarını kullanarak büyük kısmını tek başına yakalar.

Hatta Batman vs Superman gibi önemli güç farkı olanlardan, çok daha abes güç farkı olanlara gidildiğinde bile öncelik daima hikaye örgüsünde olur.

Fantastic Four`un en önemli sayılarından Galactus`la ilk karşılaşmalarında Reed Richards, Galactus`un gemisindeki Evren Yok edici`yi kullanmakla tehdit ederek bir anlamda Galactus`u yenmeyi başarır. Bu ikisi arasındaki fark tam tabur bir zırhlı askeri birlik ile bir karınca arasındaki uçurum kadar skandal olmasına rağmen bir şekilde yazarların istediği gerçekleşir.

 

Yakın zamana ait, çok büyük güç farkları olmamasına rağmen tam anlamıyla VS maçları olan kapışmalarda, sadece okuyucuyu şaşırtmak ve bariz olan sonuç yerine diğerini sunan kapışmalara da şahit olmuştuk.

Marvel Comics`in Avengers vs X-Men serilerinde The Thing, Namor`u suyun altında yenmişti. Thing oldukça kuvvetli olabilir ancak Namor`da oldukça kuvvetli olmasının yanı sıra, kendi doğal ortamında bulunduğu için normalde herkese karşı avantajlıdır. Ayrıca Fantastic Four daha popüler olsa da, Namor`un çok daha yaşlı ve tecrübeli olduğunu da unutmamak gerekir.

 

Yine bir diğer yeni örnek, bundan daha da ironiktir. Iron-Man adı üstünde Demir`den yapılma zırh giyen bir adamdır. Magneto ise herkesin bildiği gibi manyetizma ve metallerin efendisidir. Esasında demir zırhlı adamla, demiri kontrol eden adamın karşılaşmasının sonucu bariz şekilde belli olsa da okuyucuya farklı bir tad vermek için hikayede Iron-Man kazanır. Tabi artık Iron-Man`ın zırhının demirle pek alakası olmasa da içinde bir sürü metal alaşım, elektronik devre var. Bu da başka bir tartışmanın konusudur.

Keza yine aynı serilerde, Psylocke vs Daredevil karşılaşmasında doğal olarak telepat olanın diğerinin zihnini anında kontrol ederek mutlak galibiyet kazanması gerekirken, Daredevil`in zihnine giren Psylocke, kör olması nedeniyle diğer duyuları aşırı gelişmiş olan rakibini kontrol etmekte başarısız olur ve tam bir sonucu olmasa da yenilmiş gibi kabul edilebilir.

Biz, tüm bu “yazarların isteği” yada “okuyucuların beklentisi” kısımlarını bir kenara bırakıp işin eğlencesine dönersek bazı karakterlerin diğerleri ile karşılaşmalarında büyük ölçüde galip gelmeleri kaçınılmazdır.

Örneğin ne kadar güçlü, hızlı yada dayanıklı olursa olsun zihinsel bir koruması yada zihin güçlerine direnci olmayanlar, telepatlara karşı neredeyse daima kaybederler yada kaybetmelidirler. (Tabi Magneto`nun miğferi, Wolverine`in Weapon X eğitimi, Deadpool`un deliliği gibi önceden bilinen telepatik korumaların yanına zaman içinde Daredevil`ın duyularının gelişmişliği de eklenmiştir)

Ya da güç benzer güçlere sahip olanların karşılaşmasında, aynı tür güç kullanılıyorsa, o konuda üstün olanın kazanması çok yüksek ihtimaldir. Örnekleyelim ;

Fiziksel olarak dövüşen iki karakteri ele alalım. Hulk vs X bir başkası olsun. Bir kere kozmik olmayan hiçbir varlığın (hatta bazı kozmik varlıkların bile) fiziksel güç konusunda Hulk`a rakip olamadıklarını biliyoruz. Bu yüzden ne kadar bir insan için güçlü olursa olsun Captain America, Hulk`u birebir dövüşte asla yenemez. Keza Hulk`tan daha güçsüz olan Thing`i de yenmesi pek olası değildir. Özetle, Hulk ve Thing`in güçleri basit olsa da çok büyüktür.

Ancak süper güç, süper çeviklik ve örümcek hislerine sahip olan Spider-Man`i dövüşteki ustalığı ile rahatça yenebilir. Yada yine zırh sayesinde normal insanın çok üstünde fiziksel güce ve farklı silahlara sahip olan Iron-Man`i de yenebilir. Kısacası, sahip olunan gücün çeşidi kadar o gücün büyüklüğü de önemlidir.

Şu resim üzerinde bir düşünelim :

Sentry, Yunan Tanrılarından Ares`i ortadan ikiye bölüyor. Hem de kolaylıkla…

 

Ancak aynı Sentry, Ares ile benzer fiziksel özelliklerdeki Thor`a yenilir. Fakat Thor`u yenen Hulk ile neredeyse berabere kalır.

Durumun da gösterdiği gibi, bazılarının farklı güçlere karşı avantajı yada dezavantajı olabilmektedir. Hemen herkesle korkusuzca karşılaşan ve X-men`in en büyük dövüşçüsü olan Wolverine ile fiziksel olarak en kuvvetlisi olan Colossus, vücutlarındaki metaller nedeniyle Magneto ile olan dövüşlerde neredeyse hiçbir işe yaramazlar. Hatta sıklıkla Magneto tarafından sağa sola fırlatılmak koşulu ile dostlarına zarar verirler. Ancak bunlara karşı hiç şansı olamayacak bir karakter (örneğin Jubilee yada Angel) Magneto`yu yenilecek kadar oyalayabilir, dikkatini dağıtabilir hatta yenebilir.

Buna rağmen, bazı belirgin güç seviyeleri vardır. Kozmik güçlere sahip karakterlerle, sokaklarda adaleti sağlayanlar arasında uçuruma varan güç farkları olması kaçınılmazdır. Ne kadar iyi hazırlansa da, akıllı olsa da, DC evreninin yaşayan en iyi dövüşçülerinden olsa da, alet edevatları olsa da Batman nihayetinde insandır ve sıradan bir serserinin kurşunu ile ölebilir. Ancak normal insanların hiç biri, hiçbir koşulda Superman yada Green Lantern gibi karakterlere herhangi bir hasar veremezler. Bu tür karşılaştırmaları yaparken, belli seviyenin üstündeki güçlerle altındakileri karıştırmadan ilerlemek gerekir.

 

Güç Skalası

Hepsini göz önünde bulundurarak, kendimce bazı güçlerle ilgili bir skala oluşturmanın doğru olduğunu düşünüyorum. Bu tür güçlere sahip olanların, daha alt gruplara nazaran çok daha kuvvetli olacağını kesinlikle öngörebiliriz. Başlayalım :

 

1- Gerçekliği değiştirme

Kozmik pek çok varlığın dışında, Franklin Richards, Scarlet Witch gibi karakterler Phoenix ve Galactus gibi evrensel güçlere kafa tutacak kadar büyük bir potansiyele sahip olabilirler. Karşınızdaki kişi, tek bir düşünce ile bir şeyleri yoktan var yada vardan yok edebiliyorsa, başka gerçeklikler yaratıyorsa, bu zirveyi oluşturan türde bir güçtür. Benzer türde güce sahip değilseniz, basitçe o karakterin dengi değilsinizdir. Doğal olarak gerçekliği değiştirenlerin zaman ve uzayı, enerjiyi, maddeyi yada diğer karakterlerin zihinlerini de değiştirebileceğini hesaba katmalısınız. Bu yüzden, 1. grup doğal olarak alttaki bütün diğer guplara ait güçleri kapsar.

2- Uzay ve zamanı değiştirme, bükme

Zaman içinde seyahat, büyük ölçekli yada bireysel olarak yer değiştirmeler hem karşıdakini yenmek hem de kendini kurtarmak için çok büyük fark yaratabilir. Siz, o karaktere karşı istediğiniz kadar iyi hazırlanıp tuzaklar kurabilirsiniz. Ancak aniden önünüzden kaybolup bambaşka bir yerde ortaya çıkarsa yada binbir türlü koruma önlemi aldığınız tesise istediği anda girip çıkabilirse, bu karşı konulacak türde bir güç değildir. Keza, güçlü bir karakteri çocukluğunda öldürmek için geçmişe gidebiliyor yada gelecekten elinde teknolojik aletlerle geri dönüyorsa bu da skalada üst sıraları zorlayan türde bir güçtür. Söylemeye gerek yok,  uzay ya da zamanı bükmede etki alanı ne kadar genişse o kadar güçlü olacaklardır. Zamanda beş saniye geri gitmekle, beş milyar yıl geriye gitmek elbette aynı şey olamaz.

 

3- Enerji oluşturma

Enerji derken aklınıza doğal olarak yıldırımlar ve çatırdayan elektrik enerjisi gelmesin. Burada bahsedilen “her türden enerji” olmalıdır. Manyetizma, yer çekimi, ısı (artışı yada düşüşü yani ateş yada buz), elektrik, plazma, yaşam yada ölüme dair pozitif/negatif enerjiler ve şu an aklımıza gelmeyen pek çok çeşit enerjiyi buraya ekleyebiliriz. Bu enerji alanlarını oluşturabilen karakterler, elbette bunun gücüne göre değişseler de evrenin temel kanunlarından birine karşı geldikleri için (yoktan enerji elde etme) oldukça güçlüdürler. Fazla örnek vermeye gerek yok, sağından solundan, gözünden, ellerinden envai çeşit ışınlar çıkaranların çoğu potansiyel olarak çok yüksek güçlere ulaşabilirler. Ancak doğal olarak manyetizma ile Dünya`nın kutupsal alanını değiştiren adamla, ateş yakıp birinin elbiselerini tutuşturan adam aynı güce sahip değillerdir.

4- Telepatlar

Esasında telepatları, bu skalada bir yere konumlandırmak kolay değil. Zira doğru zamanda geldiklerinde, en üst dereceden birinin bile zihnini kontrol edip pratikte ondan daha güçlü olurlar.

Buradaki tek engel, yukarıda da değindiğim gibi çoğu karakterin telepatiye ve ele geçirilmeye karşı belli savunmalarının olmasıdır. Gerçekliği değiştirenlerin zihni genelde kontrol edilemeyecek kadar karmaşıktır. Uzay-zamanı bükenler ise ya belli savunmalar yada belli teknolojiler ile buna karşı koyabilirler. Enerji oluşturanlar ise görece olarak daha açık olsalar da güçleri bazen, telepatik alanları etkileyecek şekilde gelişmiş olabilmektedir. Bu yüzden telepatların neler yapabileceğini tahmin etmek zor olsa da ben onları bu seviyede sınıflandırıyorum. Tabi her zaman birr telepat, çok daha güçlü bir başka insanımsı varlığın zihnini kontrol edip en tepeye yerleşebilir.

 

5- Fiziksel güçleri olanlar

Kas kuvveti, dayanıklılık, iyileşme, zıplama, uçma, vücudunun şeklinini yada büyüklüğünü değiştirme, hızlı koşma/uçma (zamanda seyahat edecek kadar hızlıysa diğer gruba ait olabilir) gibi güçler oldukça havlı olsalar da yukarıdaki gruplarla aynı seviyede değillerdir. Bundan, daima güçsüz oldukları akla gelmesin. Hulk, Thing yada Wonder Woman gibi sadece güçlü ve dayanıklı olanlar, pek çok enerji üreten karakteri çok rahatlıkla yenebilirler. Burada gücün seviyesi önemlidir, arabaları yada insanları sağa sola fırlatabilen bir adamla, gezegenin kabuğunu kırabilen adam arasında bariz bir fark olduğu bellidir.

6- Sezgisel/algısal/duyusal güçler

Temelde dövüş yada müsabaka konusunda işe yaramasa dahi, bu tür güçlere sahip olanlar dövüşün dışında da hikayede çok kritik rol oynarlar. Spider-Man, Daredevil, Wolverine gibi bazı karakterlerde fiziksel güçlerin dışında bu tür güçler de bulunur ve potansiyellerini bir iki tık yukarıya doğru iter.

 

7- Dövüşçüler yada normal insanlar

Evet, en iyi dövüşenler maalesef listenin sonundalar. Esasında bu bir zorunluluktan dolayı ortaya çıkıyor. Herhangi bir gücü olmayan adam, kahraman olabilmek için eğitimle, tekrarla ve tecrübe ile kendisini dövüş sanatlarında geliştiriyor. (Captain America, Batman, Nightwing, Punisher ve benzerleri) Ancak bu ne kadar iyi dövüşürlerse dövüşsünler, potansiyel olarak daha üst kademe güçlerle her istediklerinde aşık atacakları anlamına gelmez.

 

Evet Batman yada Captain America`nın defalarca kez diğer gruplardan adamları yendiğine şahit oluruz. Ancak bunda savaş alanını kendi yaratmaları ve şartları kendilerine göre kullanmalarının payı vardır (yazarların öyle istediği kısmını elesek bile). Bu yüzden potansiyel olarak en düşük tehlikeyi oluştururlar. Tabi bu sıklıkla göz ardı edilip çok büyük avantaj sağlamalarına neden olur o da ayrı bir inceleme konusudur.

 

8- Büyücüler, teknotratlar, çok zeki bilim adamları

Bu grubu, en güçsüz olarak nitelendirmiyorum ancak bir yere koymak gerekiyordu. Büyücüleri yada bilim adamlarını karşılaştırırken büyülerin/alet edevatın doğasına ve çapına bakmak gerekir. Bunlar sayesinde enerji üretiyorsa 3. gruba ait olur, maddeleri değiştiriyorsa ise bir üsttekine. Örneğin Iron Man, uçar, süper kuvvet/dayanıklılık kazanır ve enerji üretir. Dr. Strange belli oranda gerçekliği değiştirir yada zamanda yolculuk yapar. Wiccan teleport olur. Yani büyü yada teknoloji ile ne yapabildiğine (ve ne kadar büyük güçte yapabildiğine) bakmak gerekir.

Tabi 1. grubun hepsini kapsadığını söylemenin yanı sıra birden çok kategoriye dahil olanlar var. Örneğin Silver Surfer, Black Bolt, Superman, Flash ilk aklıma gelenler. Örneğin Flash, fiziksel güçlülerden sayılsa da uzay-zamanı bükebildiği ve zamanda yolculuk edebildiği için daha 2. kategoriye dahil etmek gerekir. Scarlet Witch büyü yapar (esasında mutanttır da o ayrı konu) ancak bununla gerçekliği değiştirir, bu yüzden 1. kategoriye dahil olur. Keza enerji oluşturanlardan Cyclops, fiziksel olarak normal insanken Black Bolt fiziksel olarak da çok büyük bir fiziksel güce ve dayanıklılığa sahiptir. Bu yüzden ikisini de enerji oluşturanlar olsalar da aynı seviyede konumlandırmamak gerekir.

 

Gerçek Hayat Kombinasyonları

Tüm bu bilgiler ışığında, artık “X vs Y kim yener?” diye sormadan önce, listeye göre çok dikkatli düşünürseniz net sonuçlara ulaşırsınız. Yine eğlence olması açısından birkaç pratik yapalım.

Wolverine, Batman ve Cable sevdiğim karakterlerdir. Ancak şöyle düşünelim :

Kemiklerinin adamantium ile kaplı olması ve kırılamaz olması müthiş bir şey. Ancak metali kontrol eden bir adam bu adamantiumu vücudundan çıkarabilir (Magneto), maddeleri dönüştüren biri bu adamantiumu başka bir şeye dönüştürebilir (Warlock, Silver Surfer), Muramasa kılıcı gibi bazı şeyler iyileşme gücünü engelleyebilir (Silver Samurai), geçmişe giden bir karakter anne babasını uykusunda öldürebilir (Legion), gerçekliği değiştiren biri hiç var olmamasını sağlayabilir (Scarlet Witch), çok büyük hasarlara dayansa da belli fiziksel kuvvettin üstündekiler öyle büyük darbeler vurabilirler ki kendi standardına göre uzun süreler kendine gelemeyebilir (Hulk, Thing, Juggernaut, Thor).

 

Benzer durumu Batman için düşünelim, günümüzde Batman`in yeterli hazırlıkla herkesi yenebileceği düşünülüyor. Ya da yenildiği bir adamı yeterince incelerse, takıntılı da olduğu için tüm vaktini harcayıp o adamı yenecek bir yol bulabileceği söyleniyor. Açıkçası ben de buna bir noktaya kadar inanıyorum ancak başka ihtimalleri de unutmamak gerekiyor.

Ya karşılaştığı o adam, Batman`i bir saniyede öldürürse (Flash), uygun bir şekilde savaşamayacağı bir platforma çekerse (Aquaman), bir yolunu bulup hasar veremeyeceği kadar dayanıklı ya da hızlı ise (Superman), iradesi güçlü olsa da zihnini kontrol edecek kadar iyi bir telepatsa (Martian Manhunter)  ne olacak? Ayrıca Batman`in hazırlandığı durumda bu diğer karakter de hazırlanır ve o da ona göre bir taktik sunarsa? Batman, tam bir taktik deha olabilir ancak fiziksel gerçekliğe sıkışmıştır ve limitleri vardır. Söylemeye gerek yok, onun seviyesinde başka taktik dehalar da mevcut. (Bane, Deathstroke)

Daha üst karakterlerden gidelim, yine çok sevdiğimiz bir karakter olan Cable, Marvel Evrenindeki en güçlü mutantlardan biridir. Franklin Richards ayarında tüm evreni değiştirecek gücü olmasa da telekinetik olarak koca bir adayı gökyüzünde tutabilir, Hulk gibi adamları yere serebilir.

Ancak adayı gökyüzünden tutsa da Dünya`yı yörüngesinden çıkaramaz, yere serse bile Hulk çok çabuk toparlanır ve kısa süre sonra çok daha sinirli (ve daha güçlü) olarak geri gelebilir.

Cable serilerinde, Silver Surfer`in uzayda seyahat edip yıldızların içinden geçebildiği kayağını kırar. Ancak Surfer kayağı tek bir düşünce ile onarır, Cable`ın güçlerini kısıtlar ve gider. Basitçe, level farkı konuşur.

 

 

Daha güçlü karakterlere doğru ilerlemeyi sürdürürsek, Galactus`da Silver Surfer`in tüm o güçlerini aynı anda geri alabilir. Keza Odin`de Thor`un çekicini alabilir yada insan formunda Dünya`ya sürebilir. Bu noktada Thor yada Surfer`in ne kadar hızlı, güçlü, dayanıklı olmalarının yada gerektiğinde ışınlanıp zaman yolculuğu yapabilmelerinin anlamı yoktur. Zira karşılarındaki de aynılarını hem de çok daha büyük ölçekte yapabilmektedir.

Kısacası, benzer güçlere sahip iki karakter arasında, o güçleri kullanabilme hızı, büyüklüğü ve şekli açısından büyük farklar olabilir.

Tüm bu bilgiler ışığında ve bir de karakterleri çok iyi bildiğinizde çok rahatlıkla “bu yenebilir” diyebilirsiniz. Ancak, yine de hikaye gereği yazarların tercih edeceği sonucun çıkacağını unutmayın. Bir de eğer geçmişlerinde karşılaşmaları varsa, referans olarak kabul etmek daima iyi bir çözümdür.