Kendi Maceranı Kendin Seç Kitapları – 20 Eserde Efsane Macera Tüneli Serisi!

Son güncelleme: 22 Ocak 2020

Giriş, ön yazısı : “Bu bir “80’lerde, 90’larda çocuk olmak ne güzeldi heee siz anlamazsınız” tipi bir yazı değildir. 

80’ler ve hatta 90’larda çocuk olanlar, özellikle de kitap okumaya meraklı olanlar Macera Tüneli serisini mutlaka hatırlayacaklardır. Bu seriler, bana çok ciddi bir korku ve bilim kurgu (ve tür olarak da fantastik) sevgisi aşılamış, hatta yetişkinlikte okuduğum çoğu kitap için beklentilerimi çok ciddi bir şekilde yükseltmiştir.

Şahane hikayelere sahip olmasının yanı sıra, bu kitapların en bilindik özelliği şüphesiz ki atmosferine çok katkı yapan “sayfa ve hikaye seçme” olayıydı. Yani okuduğunuz sayfanın sonunda, girdiğin zaman çıkamama şansın olan bir mağaranın önünde dururken kitap sana soruyordu :

Mağaranın içlerine doğru ilerlemek ve kayıp arkadaşlarını aramaya devam etmek istiyorsan sayfa 49`a geç.
Eğer dışarı çıkıp yardım aramak istiyorsan sayfa 17`den devam et
Hiç bir şey yapmayıp, bulunduğun yerden arkadaşlarına sesleneceksen yan sayfayı oku

Muhtemelen fark etmişsinizdir, bu sistem en basit haliyle rol yapma oyunlarının (masaüstü ya da bilgisayar fark etmez) çok temel bir hali gibiydi. Bu seçeceğin sayfalarla ilerler, her kitap için yirmi civarı farklı sona ulaşırdın. Bu sonlarda korkunç yaratıklara yem olur, kayıp medeniyetleri bulur, servet kazanarak ailenin yanına döner hatta bazen insan olmaktan ve Dünya`dan bile uzaklaşabilirdin.

Yanlış anlamayın, Macera Tüneli “çocuk kitaplarından oluşan” bir seridir. Buna şüphe yok, ancak hikayelerinde bir Doctor Who ayarında bilim kurguyu, American Horror Stories tadında korkuyu ve X-Files türünde gizemi bulabilirsiniz.

Ben, merak edenler için kısa kısa tanıtmak istedim.

 

1 – Tibet`in Gizli Hazinesi

Tibet`li rahiplerin, doğa üstü güçlere ulaştığı düşünülen kayıp bir vadiyi arıyorsunuz. Bu hikaye bir yandan fantastik öğeleri barındırırken, bir yandan da büyük bir kısmıyla yasa dışı örgütlere karşı ajan hikayesi gibi geçiyor. Serinin ortalama kitaplarından biri.

 

2 – Uzay Şeytanı

Biraz Star Trek, biraz Flash Gordon. Yüzlerce ırkın olduğu, teröristler, düşman gezegenler, bilinmeyen teknolojiler ve yaratıklarla dolu bir Galaksi’de düzeni sağlamakla görevli askerlerden birisiniz. Safi bilim kurgu ve aksiyonla dolu bir hikaye. Sonlarında, korkulan terörist Uzay Şeytanı`nın kimliğini (ve ne kadar aciz olacağını) öğrenebildiğiniz gibi atomlarınıza ayrılma riski de var.

 

3 – Ufo`nun Tutsakları

İşte serinin, çok hit kitaplarından biri. Uçakla seyahat ederken, oldukça gelişmiş ve insanlardan bir o kadar farklı bir ırka ait uzay gemisi tarafından kaçırılıyorsunuz. Bu yaratıklar üzerinde hakimiyet kurup gemiyi ele geçirmeniz ve uzay cennetini bulma şansınız olduğu gibi, anlaşılmaz ve ürpertici teknolojilerle dolu devasa geminin içinde vücudunuzun ya da zaman algınızın kontrolünü kaybedebilirsiniz. Sizin gibi kaçırılmış olan diğer yaratıklardan bahsetmiyorum bile. Sonları arasında milyonlarca yıl uyutulmak ve yabacı bir ırkın hayvanat bahçesine konulmak gibi seçenekler de var. Oldukça ürkütücü olabilen net bir bilim kurgu hikayesi.

 

4 – Uzay Dışında Yolculuk

Bana göre serinin en unutulmaz kitaplarının başında geliyor. Gerçeklikler arasında kapı açabilen bir profesörün deneyine şahit oluyor ve maceraya dalıyorsunuz. Kitabın içinden çıkıp bizim gerçekliğimize geçiş yapabildiğiniz gibi (dördüncü duvarı yıkmak) zaman ve mekandan soyutlanarak evrenin ötesine ulaşabiliyorsunuz. Hatta paralel bir gerçeklikten gelen kopyanızla tanışabiliyor, başka gerçekliklerde kısılı kalabiliyorsunuz. Bir önceki kitap gibi, çok zekice düşünülmüş ciddi bilim kurgu öğeleri içeriyor.

 

5 – Bay Thrombey`i Kim Öldürdü?

Diğer çoğu kitabın aksine, fantastik öğeler içermiyor. Tehdit edildikten sonra öldürülen ünlü bir milyarderin sır dolu hikayesine dalıyorsunuz. Heyecanlı kovalamacalar içeren, tam bir dedektiflik hikayesi.

 

6 – Dikilitaşların Esrarı

Ünlü Stonehenge Dikilitaşları`nı bilirsiniz. Bu hikayede, bölgeye giden bir araştırma ekibindesiniz. Tam oradayken taşlar havada hareket etmeye başlıyor ve arkadaşlarınızdan biri de onlara dokunarak kayboluyor. Serinin tamamı gibi iyi bir atmosferi olsa da, Zaman Tüneli ve Zaman Tüneline Dönüş ile benzerlikler taşıyor. Bu yüzden serinin zayıf kitaplarından olduğunu düşünüyorum.

 

7 – Öldüren Gölge

İşte bu tam bir Dean Koontz hikayesi. Üzerinde deneyler yapılan bir rus ajanı kaçıp serbest olarak takılmaya başlıyor. Dünya Güvenlik Örgütü`nün bir ajanı olarak siz de peşinden gidiyorsunuz. Tabi adamın peşindekiler sırf siz değilsiniz, başka örgütler de değişik güçleri olan bu adamı kendileri için istiyorlar. Az bilim kurgu öğeleri içeren, hızlı bir casusluk hikayesi. Benim nazarımda, Bay Thrombey`den bir adım öndedir.

 

8 – Lanetli Şato

Bilimkurgu olmayan hikayelerin en harika olanlarından biri. İsmi yanıltmasın, sadece bir şatoda geçmiyor. İskoçya`nın koyu, yağmurlu havasında, size miras kalan şatonun gizemlerinin peşinde koşuşturuyorsunuz. Aile lanetleri, periler ve kadim varlıklar, şatoyu kendisi için isteyen uzaktan kuzenler arasında oldukça ilgi çekici bir hikaye. Çok ağır olmasa da fantastik öğeler ve ciddi bir atmosfer vaat ediyor.

 

9 – Yeraltı Krallığı

Birden çok türü içinde barındıran, serinin çok sağlam kitaplarından biri. Dünya`nın kabuğunun altında büyük bir boşluk olduğu, orada apayrı bir coğrafya ve farklı işleyen kurallar olduğu yönündeki, başka kitap ve filmlerde de işlenen teoriye dayanıyor. Bu Yeraltı Krallığı`nda, az gelişmiş maymunumsu kabileler, farklı evrim ağacından gelmiş yaratıklar, keşfedilmemiş güzellikler ve bir yandan bilimsel araştırma grubuna ait olmanın getirdiği sorumluluğu okuyucuya sunuyor.

 

10 – Tehlikeler Evi

Dedektif türüne ait gibi başlarken, oldukça fantastik ya da uç bilim kurguya bir anda çevirebilen oldukça değişik bir kitap. Garip bir eve dalıveriyorsunuz ve hikayelerin sonu telepatik güçlü maymunlara, uzaylılara ya da gerçekliği değiştirebilen iskeletlere kadar uzanabiliyor. Ben bu kitabı, serinin geri kalanına göre biraz tutarsız buluyorum. İlerleyişinize göre, birbiri ile hiç bağı olmayan tamamen farklı temalara ait sonlara ulaşabiliyorsunuz. Yine de bu sonlar oldukça ilgi çekici olabilir.

 

11 – Zaman Tüneli

Serinin ünlü ve ilgi çeken kitaplarından biri. Tatilinizi geçirdiğiniz bölgede bir mağaraya giriyor ve dışarıya çıkarken farklı çağlara ulaşıyorsunuz. Bu sonlar dönemsel olabildiği gibi, Titanik`in batışı gibi önemli tarihsel anlara da açılıyor olabilir. Bu yüzden oldukça şaşırtıcı olabilir. Serinin iyi kitaplarından biri ancak çoğunlukla geçmişe götürüyor, bu yüzden devamını daha çok beğeniyorum.

 

12 – Zaman Tüneline Dönüş

Aynı kitabın devamı niteliğinde ancak çok daha sağlam bilimkurgu sonlar ve hikayeler sunuyor. Örneğin, zaman çizgisinin bir kaç dakika dışına kaymak ve zaman algınızın Dünya`nın geri kalanına göre daha çarpık ilerlemesi ya da milyonlarca yıl sonra, radyoaktif çöplüğe dönmüş Dünya`nın rehabilite edilmesi gibi enteresan hikayelere sürüklenebiliyorsunuz. Bana göre serinin en iyi kitaplarından biri.

 

13 – Deniz Altında Macera

Göreviniz, efsanevi Atlantis. Bulmak ayrı bir hikaye, bulduktan sonra içine girmek ya da girebilirseniz çıkmak ayrı bir hikaye. Bilimkurgu fantazi türünde öğeler olmasına rağmen, sıklıkla denizlerdeki bilinen tehlikeleri (girdaplar, köpekbalıkları, fırtınalar vs..) içeriyor. Serinin sağlam kitaplarından birisidir.

 

14 – Kara Şato’nun Esrarı

Lanetli Şato, genelde binanın içinde geçmiyordu. Bu kitap ise tam bir kapalı mekan hikayesi. İçine girdiğiniz terk edilmiş gibi duran şatodan çıkmak çok güç. Bir yandan da sizinle birlikte giren kuzenlerinizi aradığınız için iyice zorlaşıyor. Oldukça ürkütücü olabilen, sağlam bir fantastik kurgu. Yoğun bir atmosfere sahip kitabın sonlarında, çok ciddi lanetlere tutularak aynı anı tekrar tekrar yaşamak, fare boyutuna küçülmek gibi korkutucu seçenekler var. Neil Gaiman`ın Coraline`i gibi, çocuk kitabı olmasına rağmen rahatsız edici olabiliyor.

 

15 – Dünya Tehlikede

Süper zeka bir karakter olan kardeşinizle beraber, dedektiflik yaptığınız bir hikaye. Dünya`daki petrol bir anda yok oluyor ve siz bu sırrı araştırıyorsunuz. Sebebi terörizm ve şirketler olabileceği gibi Dünya dışı sonlara da açılabiliyor. Kitaplarının çoğunu yazan Edward Packard`ın tarzını taklit etmek isteyen R.A. Montgomery`nin hikayeleri biraz daha dağınık olabiliyor ve net bir tema belli olmuyor. Bu yüzden hangi taşın altından ne çıkacağını bilemiyorsunuz. Bu yüzden, bu da çok eğlenceli olmasına rağmen favorilerimden değil. Ayrıca neden süper zeki kardeşimiz oluyor yahu, belki ben süper zeki olmak istiyorum?

 

16 – Süper Bilgisayar

Kazandığınız bir yarışma sonucunda, size deneysel bir yapay zekaya sahip bilgisayar gönderiyorlar. Ancak bu bilgisayar oldukça hızlı öğreniyor ve size çok enteresan seçenekler sunmaya başlıyor. Eğer bu seçenekleri takip ederseniz çok ünlü, çok zengin ya da güçlü olabiliyorsunuz. Doğal olarak, bu olaylar suçluların ve bilgisayarı üreten şirketin de dikkatini çekebiliyor. Eğlenceli bir bilimkurgu üslubuna sahip. Bazı çok enteresan sonları da içinde barındırıyor.

 

17 – İpek Kralı Kayboldu

Kaybolan çok zengin ve güçlü bir iş adamını arayan dedektifsiniz. Serinin diğer dedektif hikayeleri gibi, Dünya`nın dört bir ucunda tehlikeli çeteler, suçlular, dostane polisler ve ajanlarla koşuşturup duruyorsunuz.

 

18 – Uzay Kartalı

Temelde Uzay Şeytanı`na çok benziyor. Ancak bunda, oradaki gibi bir ana hikaye yok. Kendi gemisi olan bir uzay komutanı olarak, civardaki olası tehlikeleri gözlemleyip ona göre bir şeyler yapıyorsunuz. Çoğu hikayenin aksine bir ana hikayesi olmaması ilgi çekici. Açık dünya rol yapma oyunları gibi, ilginizi çeken şeylere yöneliyorsunuz. Eğlencelik, ilgi çekici sonuçlara ulaşan bir bilimkurgu. Ancak serinin geneline göre, ortalamanın çok üzerinde kötü son var haberiniz olsun.

 

19 – Denizde Tehlike

Okyanus açıklarında görüldüğü söylenen dinozorumsu varlık Arkazor`un peşindeki bir araştırma ekibindesiniz. Ana hikaye bu olsa da, bir kez denize açıldıktan sonra fırtınalar, depremlerle deniz tabanından yükselen adalar, bir kayalığa vurmuş teknede mahsur kalmak ve gerçekten Arkazor`u bulmak gibi ilgi çekici seçenekler var. Bir ana hikaye peşinde gitse de, başınıza gelenlere göre ana hikayenin değişip tamamen hayatta kalma türüne döndüğü, serinin sağlam kitaplarından biri. Saf bir aksiyon ve hayatta kalma mücadelesi içeriyor.

 

20 – Piramitteki Sır

Bilindik bir piramit hikayesi. Ucu uzaylılara da, kadim medeniyetlere de, tarihi karakterlere de dayanıyor. Serinin en iyilerinden biri olmasa da başka Mısır temalı hikaye olmadığı için, bu türe ilgi duyanlar için alternatifsiz.

 

SON SÖZ

Macera Tüneli, bir dönemin çocuk kitaplarına damga vurmuş çok önemli bir seridir. ABD`de 1979 ve 1998 yılları arasında yayınlanan ilk seri tamı tamına 185 farklı kitaptan oluşuyordu. Ayrıca sonradan, daha ufak çocuklar için hazırlanan ve daha az “kötü son” içeren, daha hafif kitaplardan oluşan 52 kitaplık bir başka seri daha bulunuyordu.

Türkiye`de, aynı zamanda psikolog ve yazar olan Tuncel Altınköprü nezaretinde 20 seçmece kitabı ile Ders Kitapları Anonim Şirketi tarafından 1989 ve 1992 yılları arasında yayınlanmıştır. Daha sonraki dönemde, serinin bazı devam kitapları farklı yayın evlerinden çıkmış ve benzeri “tercihe dayalı” çocuk hikayeleri de yayınlanmış olsa da bu serideki sağlam yazım ve atmosfere ulaşamıyorlar.

Bu yüzden, hem bahsettiğimiz türlere meraklı her yaştan okura hem de çocuk sahibi olanlara şiddetle öneriyoruz.