Süper Kahraman Ansiklopedisi #7 – Shazam Kimdir?

Son güncelleme: 4 Ağustos 2026

Captain Marvel ya da Shazam, iki yayıncı kuruluş arasında çıngar çıkmasına sebep olabilecek kadar önemli bir karakter. Sürekli baştan başlatılan ve tutmayan seriler, o yayıncı senin bu dava benim derken hakkı verilememiş, iniş çıkışlı bir süreçten geçmiş. Halen de hak ettiği ilgiyi görmediği kanısındayım.

İlk olarak Captain Marvel adı altında Fawcett Comics yayınlıyor bu abimizin hikayelerini. 1940’larda bayağı popüler olan abimiz, Superman’i bile gölgede bırakıyor o dönem. Bence tamamen çekemediklerinden, onlara göreyse karakter benzerliğinden dolayı DC Comics, 1953 yılında Fawcett’a dava açıyor ve diyor ki “siz bizim Superman’den arak bir karakter yaratmışsınız, biz size bunu yedirmeyiz”. 1972’ye kadar dava sürüyor ve sonunda mahkemenin haklı bulduğu DC Comics, Captain Marvel ve ona bağlı tüm karakterleri himayesi altına alıyor.Marvel Comics arada seri devranıp, isim boşluktayken o adla bir karakter yarattığı için isim haklarını alamıyorlar ve çizgi roman serilerine Shazam demek zorunda kalıyorlar. DC Comics’in 2011 itibariyle restart atarak yarattığı evreni The New 52‘da da karakterimiz bu ismi komple benimsiyor ve tertemiz bir sayfa açıyor.

Orijin Hikayesi

Peki kimdir bu Shazam?

Böyle sorunca insanın “Shazam babandır” diye cevap veresi geliyor ama Shazam, esasında bilge bir dedemiz. Karakterin adı böyle değiştirildi diye Shazam’ın Billy Batson olduğu düşünülmesin. Shazam, Billy’e güçlerini veren 3.000 yıllık büyücünün adı. Birbirine aşağı yukarı benzeyen birkaç orijin hikayesi var karakterin fakat çok uzatmamak adına iki tane önemli versiyonu özet geçelim:

Fawcett Comics Versiyonu: Bu 1939’da yayınlanan ilk versiyon. Fawcett City’nin sokaklarında büyümüş evsiz çocuk Billy Batson, bir gün gizemli biri tarafından gizli bir tünelden geçirilerek girişinde 7 Ölümcül Günah’ı temsil eden heykeller bulunan büyücü Shazam’ın mağarasına (The Rock of Eternity) götürülüyor. Billy’nin zor bir hayat yaşamış olan iyi bir genç olduğuna kanaat getiren büyücü, güçlerini Billy’e devrettikten hemen sonra hakkı rahmetine kavuşuyor. “Shazam!” diye bağırdıktan sonra yetişkin bir adama dönüşüp Shazam’ın güçlerini kullanabilen Billy, Captain Marvel adını alıyor.

The New 52 Versiyonu: 2011 itibariyle sıfırlanan yeni DC evrenindeki orijin hikayesinde artık Captain Marvel ve Captain Thunder isimlerini tamamen terk ediyoruz. Yeni seri Shazam ismiyle başlıyor. Burada Billy, çocuk esirgeme kurumundan bir ailenin yanına evlatlık olarak veriliyor. Önceki birkaç devamlılıkta mevcut olan “S.H.A.Z.A.M Çocukları”, burada üvey kardeşler şekline sokuluyorlar, fakat Shazam’a dönüşen yine sadece Billy var. Burada Billy, önceki örneklerin aksine saf iyilik timsali değil. Bilakis yine karşılaştığı Shazam’le aralarındaki diyalog da bunun üzerinden ilerliyor. Dede Shazam, mükemmel birini arıyor, yetim Billy ise böyle birinin olmadığını söylüyor. Tüm hatalarına rağmen içindeki iyilik yüzünden, dede en sonunda güçlerini Billy’ye devrediyor.

Güçleri

Shazam dedik, büyücü dedik, güçler dedik. Peki nedir bu büyücünün verdiği güçler? Dilerseniz bir Akrostiş ile edebiyatın anasını ağlatarak açıklayalım:

Solomon’un bilgeliği, görebilir geleceği, konuşabilir her dili
Herkül’ün kuvveti, delebilir duvarları, bükebilir çeliği
Atlas’ın dayanıklılığı, koymaz ona hiçbir saldırı
Zeus’un gücünü, bahşetti ona büyücü, Black Adam ol, yersin kafana yıldırımın ucunu
Aşil’in cesareti, sevdiklerine zarar verecek olursan karşında bulursun kaptanı
Mercury’nin hızı, yandırdı Shazam’ı Fawcett’ın kızı

Yaratıcıları

Superman ve Batman’in satışlarından etkilenen Fawcett Comics, 1939 yılında yazar Bill Parker ve çizer C. C. Beck’i kiralayarak biz de bir seri çıkaralım diyorlar. Bill Parker’ın yazdığı ilk taslakta Flash Comics adı altında 6 farklı güce sahip olan 6 farklı süper kahramanın hikayesinin anlatılması planlanıyor ancak Fawcett Comics’in direktörü Ralph Daigh diyor ki “biz bence tüm bu güçleri bir adamda toplayalım, adına da Captain Thunder diyelim”.

İlk olarak Flash Comics ve Thrill Comics adı altında basılıyor maceralar. Fakat halihazırda Captain Thunder, Flash Comics ve Thrill Comics isimlerinin hakları alındığı için bu isimlerle devam edemiyorlar. Yine Fawcett’ın çizerlerinden biri Captain Marvelous ismini öneriyor ve editörler de kısaltarak Captain Marvel ismiyle Whiz Comics adı altında basıyorlar seriyi. İki yaratıcı da Captain Marvel kadar bilinen başka karakterler kazandıramadılar belki bize ama hakları DC’nin eline geçip biraz revizyona uğrasa da bu ikilinin yarattığı kökenlere her zaman sadık kalındı.

İlişkileri

Billy Batson, gönül ilişkilerine dalan bir karakter değil pek. Karakterin bugüne kadar yayınlanmış tüm hikayelerinde önemli bir yer tutan “Marvel Ailesi” ya da “Shazam Ailesi”nden bahsedebiliriz bunun yerine. Bunlar içindeki en önemli kişi Black Adam tarafından kaçırılan Billy’nin ikiz kız kardeşi Mary Batson. Mısır’a yaptıkları seyahatte çalışma arkadaşları Theo Adam tarafından öldürülen Billy’nin arkeolog ailesi, yanlarında Mary’i de getirmişler. Mary kaçırılıyor ve Theo Adam’ın kız kardeşi tarafından yetiştiriliyor ve senelerce Billy ile birbirlerinden habersiz yaşıyorlar. Mary de Billy gibi “SHAZAM!” dediğinde Captain Marvel ile benzer güçlere sahip Mary Marvel’a dönüşüyor. The New 52’de ise Mary Bromfield adıyla Billy’i evlat edinen ailenin büyük kızı olarak karşımıza çıkıyor. Mary dışında Eugene, Pedro ve Darla isminde 3 tane daha üvey kardeşi ve Freddy isminde bir arkadaşı var Billy’nin. Yine The New 52’de hepsi Billy’nin üvey kardeşleri olarak revize edilmiş.

Captain Marvel’dan bahsedip Black Adam’ı kısaca geçmek ayıp olur. İkinci Ramses’in oğlu Teth Adam, yaptığı işlerle büyücü Shazam’ın gözüne girince, büyücü dedemiz de Mısır tanrılarının güçlerini Teth Adam’a bahşediyor. Mighty Adam olarak yüzlerce yıl Shazam için hizmet ettikten sonra yoldan çıkıp gücünün esiri olduğunda, Shazam tarafından lanetlenip kolyenin için hapsediliyor. Modern zamanlara geldiğimizde Billy Batson’un ailesi ve Theo Adam yaptıkları arkeolojik gezide Black Adam’ın mezarını ve hapsolduğu kolyeyi buluyorlar. Theo kendini kaybedip Batson’ın ailesini öldürüp kolyeyi de çalıyor. Kolyede hapsolan eski şampiyonu serbest bıraktığı ve Black Adam’a dönüştüğü yetmiyor gibi, üstüne de Batsonlar’ın sabi sübyan kızcağızını kaçırıyor. Eski Mısır kralı mı Erol Taş mı belli değil. Dilendirseydin bir de?

Önemli Olaylar

• DC sonrası, Shazam! – DC yayın haklarını aldıktan sonra 1973 yılında Shazam! isimli bir seriye girişiyor. O zamanlar henüz DC tüm karakterleri aynı evrende topladığı bir yayın anlayışına sahip değil. Her karakterin kendi evreni var ve Shazam da Earth-S isimli bir evrende yer alıyor, kendi başına suçla savaşıyor, kötülük yeniyor.
• Crisis on Infinite Earths ve sonrası – 1985’te yayınlanan Crisis on Infinite Earths serisiyle birlikte tüm karakterler tek bir evrende yer alacak şekilde entegre ediliyor. Bütün DC karakterlerinin tek evrene toplanmasından sonra Captain Marvel, DC evreninde ilk çıkışını 1986 yılındaki Legends mini serisi ile yapıyor. Tekrar yayınlanmaya başlayan Keith Giffen ve J.M. DeMatties’in yazdığı Justice League International’ın da bir üyesi haline geliyor.
• Shazam: The New Beginning – Yine yeni yeniden bir orijin hikayesi, bu kez Roy Thomas tarafından yazılıyor. Bir değişiklik olarak önceki serilerde yetişkin bir adama dönüştüğünde kişiliği de değişen Billy’nin kişiliği bu seride Captain Marvel’a dönüştüğünde aynı kalıyor. Bu değişiklik insanların hoşuna gitmemiş ve seri hiç tutmamış. İşin ilginç yani The New 52’de de tam olarak böyle yapmış olmaları. Yetişkin bedeninde de Billy çocukluğunu kaybetmiyor. Verdiği çocukça tepkiler ve heyecanlar benim epey hoşuma gitti aksine. Tam da bu yüzden daha empati kurulabilen bir karakter olduğunu düşünüyorum. Çocukken hangimiz istemedik süper güçlere sahip olmayı deliler gibi?
  
• The Power of Shazam – 1991 yılına kadar DC Comics, Captain Marvel’a ait tüm yan karakterleri almayı başaramıyor. Captain Marvel’in orijini Jerry Ordway’in yazdığı The Power of Shazam! grafik romanı ile tekrar yenileniyor. Karakter birkaç farklılıkla Fawcett Comics’teki kökenine döndürülüyor. Bu revizyon bir öncekinin aksine başarılı bulununca uzun soluklu oluyor.
• 2000’ler ve kayıp dönem – The Power of Shazam da iptal edilince, Marvel Ailesi’nin üyeleri başka DC serilerinde gözükmeye başlıyorlar. Geoff Johns ve David S. Goyer’in yazdığı Justice Society of America serilerinde Black Adam, ekibe katılıp daha önce işlediği suçları affettirmeye çalışıyor mesela. Daha sonra bir süreliğine Captain Marvel da ekibe dahil oluyor ki Black Adam’ı gözetleyebilsin uzaktan. 2005-2006’da yayınlanan The Superman/Shazam: First Thunder isimli mini-seride Superman ve Captain Marvel arasındaki krize odaklanılıyor. Sonrasında başka serilerde gördüğü konuk oyuncu muamelesi dışında The New 52’ye kadar pek de bir sahne almıyor Shazam. Çizgi romanların altın çağına hızlı bir giriş yapan Shazam, yıllar içinde epeyce bir ivme kaybediyor anlayacağınız.

Kostümleri

Kendisinin kostümüne bakıp “dostum, tarzsın” demek isterdim ama Superman’den çakozlanmış kırmızı pantul ve göğsün ortasına yama edilmiş sembolle biraz zor. Yine de The New 52’deki uzun beyaz-altın rengi (yoksa mavi-siyah mı?) pelerinini ve kapşonunu daha başarılı buluyorum. En azından artık biraz ‘büyücü’ gibi duruyor. Superman’in izinden gitmemeleri ve beyaz bir don giydirmeyip alt kısmı komple tayt yapmaları da ayrıca başarılı. Konudan bihaber cahil cühela yorumlarımdan da anlayacağınız üzere modadan zerre kadar anlamıyorum. Süper kahramanlarla ilgilenmem hepimiz için hayırlısı olmuş. Bu tarz benim değil.

Son Not

DC’nin 5 yıllık kalkınma planı kapsamında Nisan 2019’da gösterime girmesi planlanan Shazam! filmi de bulunuyor. The Flash, Arrow, The Flashpoint Paradox, Justice Leauge: Throne of Atlantis gibi bir sürü DC yapımının altında imzası bulunan Geoff Johns‘un senaryosuna destek verdiği filmle ilgili belli olan tek detay, Dwayne Johnson’ın Black Adam’ı canlandıracak olması. Kendisine Captain Marvel teklif edilmiş ama Black Adam bana daha uygun deyip kötü adamı seçmiş. İyi de olmuş bana kalırsa.

Yazıyı noktalarken bu kadar Shazam lafı telaffuz etmiş olmama rağmen kafama yıldırım düşürmeyip iki tanecik güç de bana vermeyen dedeye buradan sitem etme hakkını da kendimde görüyorum: vicdanın taş, için geçmiş. Ayıp ettin dede!